|

Het normale gebit van de cavia
Tanden en kiezen ....
Een cavia heeft 4 snijtanden en 16 kiezen welke gedurende het hele leven doorgroeien.
Knagen met de tanden ....De cavia knaagt met zijn snijtanden, dit is een verticale beweging.
De snijtanden groeien wel 6-8 cm per jaar. Het is dus heel belangrijk dat de tanden goed op elkaar afslijten. De cavia knaagt om zijn snijtanden op de juiste lengte, scherp en beitelvormig te houden. De beitelvorm (= chisel shape) ontstaat omdat de voorzijde harder is, door een glazuurlaag, dan de achterzijde van de tand. Als de slijtage afwijkend is, dan is er ook een probleem met de kiezen of met het kaakgewricht ...........

Evenwicht ...
Wanneer groei en slijtage niet in evenwicht zijn kunnen problemen ontstaan. Er kan een brug van kiezen over de tong ontstaan. De cavia stopt vaak met eten en kan niet goed slikken, waardoor een natte kin ontstaat. Als de snijtanden niet goed op elkaar afslijten blijven deze doorgroeien. Ze kunnen aan de binnenkant tot in het gehemelte doorgroeien.
De juiste stand ...
De snijtanden slijten recht op elkaar af. En de tandas van de bovensnijtanden staat loodrecht boven de tandas van de ondersnijtanden. Als de slijtage afwijkend is dan is er ook een probleem met de kiezen of met het kaakgewricht .........

De lengte van de snijtanden ....
Het is normaal dat de onder snijtanden langer zijn dan de boven snijtanden. De lengte van de bovensnijtanden is tussen de 0,6 - 0,9 cm en die van de onder snijtanden is tussen de 1 - 1,2 cm.

De kiezen
Er zijn 4 premolaren en 12 molaren, zie röntgenfoto hieronder. P = premolaar en M = molaar. Let ook op dat de wortel van de snijtand heel ver doorloopt in de onderkaak.
In rust staan de tanden op elkaar en de onder snijtanden staan achter de boven snijtanden.Het oppervlakte van de kiezen staat onder een hoek van 30 graden ton opzichte van elkaar (zie foto met geodriehoek).
Elke bovenkaak kies staat op de tegenoverliggende kies van de onderkaak. De kiezen staan niet recht in de kaak, maar in een bocht. De tegenoverliggende kiezen vormen samen een S zie meest rechter foto.

Foto's: links uit een artikel van Boehmer en Crossley, rechts uit het boek van Vittorio Capello.

Kauwen met de kiezen ...
De cavia knauwt met zijn kiezen, dit is een horizontale beweging.
De cavia kauwt met de kiezen, de kiezen glijden over elkaar heen en vermalen het eten. Het voer wordt vermalen door de scherpe harde glazuur richels die boven de zachtere dentine dalen uitsteken.

De cavia kauwt door de onderkaak naar voren en naar achteren te bewegen, de uitslag kan wel een centimeter zijn, de onderkaakkiezen schuren daardoor over de bovenkaakkiezen.
Deze beweging wordt rostrocaudaal d.w.z. voor-achterwaarts genoemd. Ook zal de onderkaak een beetje opzij bewegen, een links-rechts beweging. Deze gecombineerde beweging wordt propeolineaal genoemd. Propeolineaal = voor/achterwaarts en links/rechts.
Vooral de sterke achterwaartse beweging gecombineerd met het aantrekken van de kaakspieren waardoor de onderkaakkiezen tegen de bovenkaakkiezen schuren zal het eten fijnmalen.

Het kaakgewricht ....
Het kaakgewricht van een cavia is een soort glijbaan. De boven en onder kaak wordt door collageen lamellen bij elkaar gehouden.

Bioplek heeft een mooie animatie gemaakt over het gebit van een cavia en hoe dit werkt. Lees verder...

|